مدیریت راهبردی مالی با شناسایی فاکتورهای لازم جهت استقرار نظام بودجه‌ریزی بر مبنای عملکرد در دانشگاه آزاد اسلامی کشور

نوع مقاله: علمی _ پژوهشی

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بروجرد

2 استادیار حسابداری, دانشگاه آزاد اسلامی واحد ایلام

3 دانشیار مدیریت مالی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بروجرد

چکیده

بودجه مهمترین ابزار برنامه­ریزی برای مدیریت هر سازمان به شمار می­آید و بودجه­ریزی به‌عنوان شرح صورت وضعیت و پیش­بینی درآمدها و هزینه­ها برای یک دوره، ­­مدیر را در کنترل سلامت مالی حوزه کمک می­کند. بر این اساس هدف از این تحقیق­، بررسی تأثیر عوامل مدیریتی­، ساختاری و محیطی بر استقرار نظام بودجه­ریزی عملکردی در دانشگاه آزاد اسلامی کشور در راستای مدیریت راهبردی مالی بوده و تعیین میزان تأثیر هر یک از این عوامل مد نظر است. بدین منظور برای جمع­آوری اطلاعات مورد نیاز از روش کتابخانه­ای و میدانی استفاده‌شده است. در بعد میدانی از پرسشنامه محقق ساخته استفاده گردید که در مورد روایی و پایایی آن کنترل­­های لازم صورت پذیرفت. ضریب آلفای کرونباخ در این خصوص 82 درصد بوده است. جامعه آماری پژوهش، ۱۰۰ نفر شامل کارکنان و اساتید حوزه بودجه­ریزی، مسئولین و معاونین اداری و مالی و برنامه­ریزی دانشگاه­های آزاد اسلامی کشور می­باشند. فرضیات پژوهش و داده­های تحقیق با آمار توصیفی و استنباطی، آزمون­های کلموگروف ـ اسمیرنوف، T تک­نمونه­ای، خی­دو و آزمون فریدمن توسط نرم­افزار spss مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج به‌دست‌آمده نشان داده است که پیاده­سازی نظام بودجه­ریزی عملکردی در دانشگاه آزاد اسلامی با در نظر گرفتن عوامل مدیریتی، ساختاری و محیطی به ترتیب گفته شده امکان‌پذیر است و متناسب با شرایط دانشگاه به‌عنوان یک مجموعه کم نظیر علمی آموزشی است.

کلیدواژه‌ها


آذر،­ عادل،­ وفایی­، ­امیر ­(1392). بررسی عوامل مؤثر بر اثربخشی نظام بودجه ­ریزی عملیاتی در سازمان‌های عمومی­،­ دو فصلنامه برنامه و بودجه شماره 110.
آذر، عادل، زاهدی، شمس­ السادات، امیرخانی، طیبه (1389)، طراحی مدل پیاده‌ سازی

بودجه ­ریزی بر مبنای عملکرد با رویکرد پویایی سیستم، فصلنامه علوم مدیریت ایران، سال پنجم، شماره18.

ابراهیمی ­نژاد،­ مهدی و فرج­وند­، اسفندیار (1386)، بودجه از تنظیم تا کنترل، تهران، سازمان مطالعات تدوین کتب علوم انسانی دانشگاه­ ها.

اسعدی، ابراهیمی، باباشاهی (1387)، شناسایی موانع استقرار بودجه عملیاتی در گمرک جمهوری اسلامی ایران، دومین کنفرانس بین‌المللی بودجه­ ریزی عملیاتی، تهران.

پورعلی، محمدرضا، کاکوان، سعیده (1393)، الزامات استقرار بودجه­ ریزی عملیاتی (مطالعه موردی: دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بابل)،­ دانش حسابرسی، سال چهاردهم، شماره57.

حسن‌آبادی، محمد، نجارصراف، علیرضا (1385)، مدل جامع نظام بودجه­ ریزی عملیاتی، تهران: مرکز آموزش و تحقیقات صنعتی ایران.

حزب­ اللهی، مهزیار، موسوی­،­ محمود­، بافنده ایماندوست، صادق ­(1392)، طراحی الگوی استقرار بودجه­ ریزی عملیاتی در شهرداری‌های کشور با تأکید بر روش هزینه­یابی بر مبنای فعالیت (ABC)، پنجمین کنفرانس بین‌المللی بودجه­ریزی بر مبنای عملکرد.

رهنمای رودپشتی، فریدون (1387). حسابداری مدیریت (بودجه­ بندی عملیاتی، فصل8)، چاپ اول. انتشارات: دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات.

رهنمای رود پشتی­،­ فریدون­ (1393)، بخشنامه دانشگاه آزاد، معاون برنامه ­ریزی دانشگاه آزاد اسلامی.

زینالی، مهدی، محمدزاده سالطه، حیدر، مهران پور، حمید (1392)، بررسی موانع پیاده­ سازی بودجه­ ریزی عملیاتی در وزارت امور اقتصادی و دارایی با استفاده از مدل شه­، مجله اقتصادی، شماره­ های 3 و4، خرداد و تیر.

سایت دانشگاه آزاد اسلامی (1394).

ساکتی، پرویز، سعیدی، احمد (1386)، پیشنهادی برای بودجه­ ریزی دانشگاهی بر مبنای عملکرد، اولین کنفرانس بودجه­ ریزی عملیاتی، تهران، 1386.

صدرحقیقی، خسرو، اسکندری، کریم، بیگلو (1392)، عوامل مؤثر بر بودجه­ ریزی عملیاتی دانشگاه­ های آزاد اسلامی منطقه ۱۳ و اصلاح الگوی مصرف، پنجمین کنفرانس بین‌المللی بودجه ­ریزی بر مبنای عملکرد.

مشایخی، بیتا، عبدزاده کنفی، محمد، فرجی، امید (1393)، امکان‌سنجی طراحی و استقرار بودجه­ ریزی عملیاتی در دانشگاه­ های دولتی ایران: (مطالعه موردی دانشگاه تهران). فصلنامه علمی پژوهشی دانش حسابداری و حسابرسی مدیریت، سال سوم، شماره نهم.

محمدی­پور، رحمت­ اله، احمدی، زهرا (1394)، بررسی نقش حسابداری تعهدی در پیاده­ سازی بودجه­ریزی عملیاتی و جایگاه حسابرسی عملیاتی، فصلنامه پژوهش­نامه مالیات، مجله حسابرس.

محمدی­پور، رحمت ­اله (1394)، حسابداری عملکرد سیستم و بودجه­ ریزی بر مبنای عملکرد، اولین کنفرانس کاربرد بهایابی و بودجه ­ریزی بر مبنای عملکرد.

محمدی­پور، رحمت ­الله، طالب ­نیا، قدرت الله، حساس ­یگانه، یحیی و وکیلی فرد، حمیدرضا، (1393)، شناسایی و اولویت­ بندی متغیرهای استقرار بودجه­ ریزی عملیاتی با تأکید بر پیاده­سازی آن در سازمان امور مالیاتی کشور، پژوهشنامه مالیات، شماره بیست و دو، 70. 

Schick, Allen, Performance Budgeting and Accrual Budgeting (2007): Decision Rules or Analytic Tools?, OECD Journal on Budgeting, Volume2.

Ian Hawkesworth (2011), lisa von trapp and David fjord Nielsen، performance Budgeting in Poland: an OECD review، 2011، OECD Journal on Budgeting, Volume 2011/1 – Extract.

McGill, R. (2001). "Performance Budgeting". The International Journal of Public Sector Management, Vol.14,No. 5, pp: 376-390.